Муносибатҳои Тоҷикистон бо Швейтсария

01.03.2013 10:10

Муносибатҳои дипломатӣ миёни Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Конфедератсияи Швейтсария 9 декабри соли 1992 барқарор шуданд.

Cафири Фақулода ва Мухтори Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Конфедератсияи Швейтсария ҷаноби Ҷамшед Ҳомидов мебошад. Сафорати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Конфедератсияи Швейтсария дар шаҳри Женева ҷойгир аст.

Сафири Фавқулода ва Мухтори Конфедератсияи Швейтсария дар Ҷумҳурии Тоҷикистон Урс Шмид (аз 22 ноябри соли 2016) мебошад. Иқоматгоҳи Сафорати Швейтсария дар шаҳри Остона ҷойгир аст.

Аз соли 2001 Дафтари Швейтсария оид ба ҳамкорӣ дар ш.Душанбе фаъолият менамояд. Директори Дафтари мазкур хонум Валбургу Роос (аз моҳи августи соли 2016) мебошад.

Ҳамкориҳои сиёсӣ (мубодилаи сафарҳо). Дар моҳи августи соли 1998 Сафири Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Ҷумҳурии Австрия ҳамзамон Сафири Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Конфедерасияи Швейтсария низ таъин гардид.    

Дар моҳи ноябри соли 2001 дар Душанбе агентии Консулии Швейтсария дар Дафтари Швейтсариягӣ оид ба ҳамкорӣ, ки дар Душанбе аз соли 1998 фаъолият мекунад, ифтитоҳ гардид.

9 июли соли 2008 дар Женева Намояндагии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар назди Шӯъбаи женевагии СММ кушода шуд.

Барои густариши ҳарчи бештари муносибатҳои дуҷониба 3 сентябри соли 2010 бо Фармони Ҳукумати Тоҷикистон Сафорати Тоҷикистон дар Женева ифтитоҳ ёфт.

11 июни соли 2009 нахустин машваратҳои сиёсӣ миёни вазоратҳои корҳои хориҷии ҳар ду кишвар дар шаҳри Душанбе баргузор гардиданд.

5-6 октябри соли 2009 ба пойтахти Тоҷикистон ҳайати расмии Конфедерасияи Швейтсария бо роҳбарии Вазири корҳои хориҷии ин кишвар  - Мишелин Калми-Рей ташриф овард. Ҷонибҳо масоили марбут ба ҳамкории сиёсӣ ва иқтисодиро баррасӣ намуданд.    

29 марти соли 2011 дар Берн вохӯрии Вазири корҳои хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон - Ҳамрохон Зарифӣ бо Президент ва ҳамзамон Вазири корҳои хориҷии Конфедератсияи Швейтсария - хонум Мишелин Калми-Рей баргузор гардид.

Бо мақсади рушди минбаъдаи муносибатҳои дуҷониба вазирон Ёддошти тафоҳум миёни Вазорати корҳои хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Департаменти федералиро оид ба муносибатҳои хориҷии Конфедератсияи Швейтсария ба имзо расониданд.    

Дар шаҳри Душанбе аз моҳи сентябри соли 2008 мактаби хусусии дунявӣ ва динии “Абу Ҳанифа”, ки аз ҷониби Швейтсария ба воситаи созмони Муколамаи диниву дунявӣ маблағгузорӣ мешавад, фаъолият мекунад.

26 апрели соли 2013 ҳайати расмии Конфедератсияи Швейтсария таҳти роҳбарии Котиби давлатии Департаменти федералӣ оид ба корҳои хориҷии Швейтсария - Ив Россие ба Тоҷикистон ташриф овард. Сафари мазкур дар чаҳорчӯби ташриф ба панҷ кишвари минтақаи Осиёи Марказӣ ҷиҳати муайян намудани соҳаҳои афзалиятноки ҳамкорӣ дар давраи раёсати Швейтсария дар САҲА дар соли 2014, барпо гардид.  

Зимни ин сафар ҷ-би Россие бо Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Ҷаноби Олӣ, Эмомалӣ Раҳмон ва Муовини аввали вазири корҳои хориҷӣ - М. Собиров вохӯрӣ намуда, бо як қатор намояндагони мақомотҳои давлатӣ, созмонҳои байналмиллалӣ ва ҷомеаи шаҳрвандӣ мулоқот кард.

21-22 ноябри соли 2014 сафари Вазири корҳои хориҷии Швейтсария - Дидие Буркхалтер, ки ҳамзамон вазифаи Президенти ин давлат ва Раиси амалкунандаи САҲА дар соли 2014-ро ба уҳда дорад, дар чаҳорчӯби сафари минтақавии худ ба Осиёи Марказӣ аз Ҷумҳурии Тоҷикистон боздид намуд.  Зимни ташрифи худ, Д. Буркхатлер бо Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон - Э. Раҳмон мулоқот намуда, аз Дафтари САҲА дар Душанбе боздид намуд. Ҳамзамон вохӯрии ӯ бо намояндагони ҷомеаи шаҳрвандӣ баргузор гардид.

22-26 октябри соли 2015 ташрифи ҳайати Палатаи савдо ва саноати Швейтсария ба Ҷумҳурии Тоҷикистон бо мақсади шиносоӣ бо бозори Тоҷикистон сурат гирифт. Ҳайати Швейтсарияро Сардори Палатаи савдо ва саноати кишвари номбурда Ги Меттан роҳбарӣ намуд.

Зимни ташриф ҳайати Швейтсария як қатор мулоқотҳо бо намояндагони вазорату идораҳои блоки иқтисодии кишвар анҷом доданд.Дар анҷоми сафар ҷонибҳо Ёддошти тафоҳум оид ба ҳамкорӣ ба имзо расондан, ки тибқи ин ҳуҷҷат намояндагони тиҷоратӣ дар Швейтсария ва Тоҷикистон таъин карда метавонанд.

18 сентябри соли 2015 ҷаласаи шашуми Муколама оид ба ҳуқуқи инсон байни Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Конфедератсияи Швейтсария дар Берн баргузор гардид. Ҳайати расмии Тоҷикистонро Сафири Фавқуллода ва Мухтори ҶТ дар Конфедератсияи Швейтсария, Ҷ. Ҳомидов, Сардори раёсати кафолатҳои конститутсионии шаҳрвандони Дастгоҳи Иҷроияи Президенти ҶТ М. Ашуриён ва Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон роҳбарӣ намуд.

Зимни Муколама ҷонибҳо масъалаи лағви ҳукми қатл, масъалаҳои гендерӣ, масъалаи муҳоҷират, масъалаи пешгирии шиканҷа  баррасӣ намуданд.

Ҳамкории иқтисодӣ. Дар муносибатҳои дуҷониба пеш аз ҳама ҳамкории иқтисодӣ бартарӣ дорад.

Ҳукумати Федералии Конфедератсияи Швейтсария нахустин шуда омодагии хешро барои дастгирии раванди воридшавии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба Созмони Умумиҷаҳонии Савдо изҳор намуд. Нахустин Ёддошт дар бораи татбиқи барномаҳои кӯмаки Швейтсария ба Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳангоми воридшудани кишвар ба СУС дар соли 2001 имзо шуд.

Ҳукумати Швейтсария рушди Тоҷикистонро ба воситаи ҷудокардани грантҳо дар се самт дастгирӣ мекунад: расонидани кӯмаки дарозмуддати техникӣ, молиявӣ ва гуманитарӣ ба воситаи созмонҳои байналмилалӣ ва миллӣ.

Дар маҷмӯъ лоиҳаҳо дар соҳаи беҳтар кардани идораи давлатӣ, сектори хусусӣ ва макроэкономика, захираҳои табиӣ ва инфраструктура, тандурустӣ, кам кардани хатари ҳодисаҳои табиӣ амалӣ карда мешаванд.

Соли 2006 кӯмаки Ҳукумати Швейтсария ба Ҷумҳурии Тоҷикистон 12 млн. доллари ШМА-ро ташкил дод. Дар солҳои 2007-2008 ин нишондод - 22 млн. 658 ҳазор доллари ШМА дарбар гирифт.

Дар ҳоли ҳозир Швейтсария дар амалӣ кардани шаш барномаи сармоягузории соҳаҳои гуногуни иқтисодии Ҷумҳурии Тоҷикистон бо маблағи умумии 34,2 млн. доллари ШМА иштирок менамояд.

Бахшҳои асосии содироти Тоҷикистон - пахтаи маҳинах, сангҳои қиматбаҳо ва алюминий мебошад. Ва бахшҳои асосии воридот аз маҳсулоти химиявӣ, лавозимоти механикӣ, қисмҳои эҳтиётӣ барои таҷҳизоти саноати бофандагӣ ва ғайра иборат аст.

Ҳудуди умумии тиҷорати хориҷии Ҷумҳурии Тоҷикистон бо Конфедератсияи Швейтсария:

  2010 с. 2011 с. 2012 с. 2013 с

2014 с.

3 моҳ

2016 с.

9 моҳ

Ҳаҷми гардиши мол 35596,1 62901,1 95708,1 83244,1 15193,6 104 265,9
Содирот 29172,7 57189,7 90583,2 77004,0 13540,3 98 922,3
Воридот 6423,4 5711,4 5124,9 6240,1 1653,3 5 343,6


Дар соли 2013 98,2% аз ҳаҷми умумии маҳсулоти содиротӣ металлҳои қимматбаҳо ба ҷониби Швейтсария рабт доштанд.

Маҳсулоти воридотӣ аз Швейтсария ин маҳсулотҳои тиббӣ (витаминҳо), маҳсулоти қимиёвӣ, лавозимот ва қисмҳои мошинҳо мебошанд.

Муколама оид ба ҳуқуқи инсон. Давраи нахусти Муколама оид ба ҳуқуқӣ инсон миёни Швейтсария ва Тоҷикистон 22 июни соли 2010 дар шаҳри Душанбе баргузор гардид. Муколама ба таври расмӣ аз ҷониби Вазири корҳои хориҷии Тоҷикистон - Ҳ.Зарифӣ ва Вазири корҳои хориҷии Швейтсария - хонум Мишелин Калми-Рей ҳангоми боздиди кории ӯ ба Осиёи Марказӣ дар моҳи октябри соли 2009 баррасӣ гардид.

Бояд зикр кард, ки Ҷумҳурии Тоҷикистон дар Осиёи Марказӣ якумин кишварест, ки бо он чунин муколама баргузор карда мешавад.

Даври дуюми чорабинии зикргардида 12-13 майи соли 2011 дар шаҳри Берни Конфедератсияи Швейтсария баргузор гардид.

25 апрели соли 2012 Муколамаи сеюми байниҳукуматӣ миёни  Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Конфедератсияи Швейтсария оид ба ҳуқуқи инсон дар Душанбе барпо шуд. Дар чорабинӣ намояндагони вазорату идораҳои дахлдори ҳар ду ҷониб ширкат намуданд. Зимни чорабинӣ доираи васеи масъалаҳо вобаста ба ҳуқуқи инсон, ҳуқуқи зан, хушунат нисбати занон ва ­ғ. муҳокима карда шуд.

Аз 8 то 10 апрели соли 2013 дар Женева даври чаҳоруми Муколама оид ба ҳуқуқи инсон баргузор гардид.

10 феврали соли 2014 дар  Душанбе даври панҷуми Муколама оид ба ҳуқуқи инсон байни Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Ҳукумати Федералии Конфедератсияи Швейтсария ба вуқӯъ пайваст.

18 сентябри соли 2015 дар ш. Берни Швейтсария даври ҳафтуми Муколама оид ба ҳуқуқи инсон баргузор гардид.

Пояи шартномавӣ-ҳуқуқӣ. Пояи қарордодиву ҳуқуқии ду кишвар дар марҳилаи ташаккулёбӣ қарор дошта, зиёда аз 10 созишномаи байниҳукуматӣ ва байниидоравиро дарбар мегирад.

22.12.2016

Нигористон

Тақвим